{"id":10093,"date":"2010-10-25T11:09:44","date_gmt":"2010-10-25T10:09:44","guid":{"rendered":"http:\/\/www.inzaken.eu\/?p=10093"},"modified":"2010-10-25T11:09:44","modified_gmt":"2010-10-25T10:09:44","slug":"dubbelzinnig-of-geraffineerd","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/2010\/10\/25\/dubbelzinnig-of-geraffineerd\/","title":{"rendered":"Dubbelzinnig of geraffineerd?"},"content":{"rendered":"<p><strong>Net zoals de meeste landen heeft Hongarije een aantal nationale feest- en gedenkdagen. Het gebeurt niet vaak dat twee tegenstrijdige gebeurtenissen op \u00e9\u00e9n dag samen vallen, maar 23 oktober is zo\u2019n dag en die dag hebben we net achter de rug. Op 23 oktober herdenken de Hongaren het uitbreken van de opstand in 1956 tegen het stalinistische regime in wat toen de \u201cHongaarse Volksrepubliek\u201d heette. Herdacht worden in de eerste plaats de slachtoffers die bij die opstand zijn gevallen. Op 23 oktober wordt ook het ontstaan van de huidige \u201cHongaarse Republiek\u201d in 1989 gevierd. Is het een toeval dat beide gebeurtenissen gelijktijdig gevierd worden? Of was het misschien wel geraffineerd en weldoordacht? We zullen de loop der gebeurtenissen aan ons voorbij laten gaan en onze conclusies trekken.<\/strong> <\/p>\n<p>Veel Nederlanders van voor, tijdens en net na de tweede wereldoorlog kunnen zich de Hongaarse opstand nog herinneren. Zeker in die tijd leek Hongarije veel verder weg te zijn dan nu het geval is. We hoorden zelden over Hongarije en het reizen was \u2013 in zijn algemeenheid \u2013 niet zo eenvoudig en massaal als tegenwoordig. Toch ging de opstand niet zonder meer aan Nederland voorbij want, ondanks dat vrijwel gelijktijdig een overweldigende belangstelling naar de \u201cSuez crisis\u201d uitging, werd er vanwege de opstand in Hongarije hard gedemonstreerd voor het communistische partijgebouw in Amsterdam, tevens het gebouw waarin de krant \u201cDe Waarheid\u201d van de communistische partij werd gemaakt. Ik herinner mij nog een van de mopjes die toen over die krant gemaakt werden: \u201c\u201dDe Waarheid\u201d, vijf cent, zonder leugens een kwartje\u201d. Maar ook herinneren wij ons nog de schokkende beelden uit Hongarije die door het (Polygoon-Profilti) journaal werden vertoond, net zo als beelden over de treinen met Hongaarse vluchtelingen, die vanuit Wenen in Utrecht aankwamen, en van Koningin Juliana die de vluchtelingen in de immens grote hallen van het Jaarbeurs-complex opving. Hallen die voor de gelegenheid waren volgestouwd met veldbedden voor een tijdelijke opvang. Wat minder in onze herinnering leeft misschien het feit, dat het Nederlandse Olympische Team niet aan de Olympische Winterspelen deelnam, omdat daar ook de Sovjet Unie vertegenwoordigd was en de Nederlanders daar \u2013 na de Hongaarse opstand \u2013 niets mee te maken wilden hebben. <\/p>\n<p>De Hongaren hebben de afloop en de gevolgen van hun opstand anders ervaren en beleefd. Heel tactisch hebben de sovjets toegestaan, dat de naam van de heersende communistische partij werd veranderd in de \u201cMagyar Szocialista Munk\u00e1sp\u00e1rt\u201d, ofwel de \u201cHongaarse socialistische arbeiders partij\u201d. De Hongaren realiseerden zich in meerderheid niet, dat de Hongaarse sovjet marionetten die de Hongaarse touwtjes in handen hadden, dezelfde waren en dat ook het partijprogramma en de wetgeving vrijwel volledig gelijk waren gebleven. Natuurlijk vonden er wat wijzigingen plaats. Zoals de door Moskou aangestelde J\u00e1nos K\u00e1dar, eerst als partijleider en later als partijleider en regeringschef. Als \u2013 bijna letterlijk \u2013 \u201cdoekje voor het bloeden\u201d werd stilzwijgend toegestaan dat jaarlijks op 23 oktober de slachtoffers van de opstand werden herdacht.<\/p>\n<p>Anders dan in 1956 vond in 1989 een geweldloze revolutie plaats. Zonder bloed vergieten en ge\u00efnitieerd door een zogenaamde Pan-Europese picknick aan de Hongaarse grens met Oostenrijk, nabij de Hongaarse plaats Sopron. Die picknick werd georganiseerd door de Europarlementari\u00ebr Otto von Habsburg (Hoofd van het Habsbugse huis die zijn rechten op de Hongaarse troon nooit heeft opgegeven) en de Hongaarse Minister van Staat Imre Pozgay, met het kennelijke medeweten van premier Mikl\u00f3s N\u00e9meth die daarover met de Sovjet leider Gorbatsjov overlegd had. Deze informatie is pas veel later door de oud Bondskanselier Helmuth Kohl via een ZDF televisiedocumentaire publiek geworden. Tijdens de \u201cPan-Europese Picknick\u201d werd voor het eerst de grens geopend en de naar Oostenrijk \u201cvluchtende\u201d DDR toeristen uit Hongarije zetten een beweging in gang die uiteindelijk niet meer vreedzaam te stoppen was. Halverwege september gingen de grenzen min of meer definitief open en kwam het zogenaamde socialistische systeem, gebaseerd op het communistische systeem van voor oktober 1956 in een vrije val.Daarna heeft diezelfde partij begin oktober 1989 haar politieke monopolie op een extra partijcongres opgegeven. Het directe gevolg en vervolg was, dat de heersende, op de oude structuren gebaseerde partij de grondwet aanpaste en de naam van de \u201cHongaarse Volksrepubliek\u201d veranderde naar \u201cHongaarse Republiek\u201d. De offici\u00eble bekendmaking werd door president M\u00e1ty\u00e1s Sz\u00c5\u00b1r\u00fcs, hoe is het mogelijk, of zeg ik liever \u201cGod betere het\u201d, uitgerekend op 23 oktober 1989, vanaf het parlementsgebouw geproclameerd.<\/p>\n<p>De gevolgen van het voorgaande zijn tweeledig. Op de eerste plaats had Hongarije tot april van dit jaar g\u00e9\u00e9n parlement met voldoende meerderheid (66%) voor grondwetswijzigingen. Daardoor zijn de Hongaarse wetten \u2013 ondanks dat Hongarije een erkende democratie is \u2013 nog altijd in belangrijke mate door de oude socialistische = communistische regels be\u00efnvloed. Op de tweede plaats passen de rouw om de slachtoffers en de vreugde over de nieuwe republiek niet of nauwelijks in \u00e9\u00e9n jasje of te wel op \u00e9\u00e9n dag. Men kan zich afvragen, of de proclamatie van de nieuwe \u201cHongaarse Republiek\u201d niet een van de laatste geraffineerde streken van het oude regime was, om herdenkingen van de \u2013 tegen het oude regime gerichte \u2013 opstand tot een minimum te beperken. Inderdaad, iedereen was vrij, alle winkels waren gesloten, hier en daar werd gevierd en op andere plaatsen werd herdacht. En inderdaad, is het een dubbelzinnige feestdag, of een geraffineerd samenvoegsel? U mag het zeggen.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Net zoals de meeste landen heeft Hongarije een aantal nationale feest- en gedenkdagen. Het gebeurt niet vaak dat twee tegenstrijdige gebeurtenissen op \u00e9\u00e9n dag samen vallen, maar 23 oktober is zo\u2019n dag en die dag hebben we net achter de rug. Op 23 oktober herdenken de Hongaren het uitbreken van de opstand in 1956 tegen het stalinistische regime in wat toen de \u201cHongaarse Volksrepubliek\u201d heette. Herdacht worden in de eerste plaats de slachtoffers die bij die opstand zijn gevallen. Op 23 oktober wordt ook het ontstaan van de huidige \u201cHongaarse Republiek\u201d in 1989 gevierd. Is het een toeval dat beide gebeurtenissen gelijktijdig gevierd worden? Of was het misschien wel geraffineerd en weldoordacht? We zullen de loop der gebeurtenissen aan ons voorbij laten gaan en onze conclusies trekken.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_price":"","_stock":"","_tribe_ticket_header":"","_tribe_default_ticket_provider":"","_tribe_ticket_capacity":"0","_ticket_start_date":"","_ticket_end_date":"","_tribe_ticket_show_description":"","_tribe_ticket_show_not_going":false,"_tribe_ticket_use_global_stock":"","_tribe_ticket_global_stock_level":"","_global_stock_mode":"","_global_stock_cap":"","_tribe_rsvp_for_event":"","_tribe_ticket_going_count":"","_tribe_ticket_not_going_count":"","_tribe_tickets_list":"[]","_tribe_ticket_has_attendee_info_fields":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[7,11],"tags":[53,1920,3033,3132,3160,6625,7354],"class_list":["post-10093","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hongarije","category-meerdere-landen","tag-53","tag-dubbelzinnig","tag-herdenken","tag-hongaars-volksrepubliek","tag-hongaren","tag-tegenstrijde-gebeurtenissen","tag-weldoordacht"],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10093","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10093"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10093\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10093"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10093"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10093"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}