{"id":28103,"date":"2025-02-14T08:28:11","date_gmt":"2025-02-14T07:28:11","guid":{"rendered":"https:\/\/inzaken.eu\/?p=26728"},"modified":"2025-02-14T08:28:11","modified_gmt":"2025-02-14T07:28:11","slug":"4-realisten-de-serene-blik-in-museum-more","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/2025\/02\/14\/4-realisten-de-serene-blik-in-museum-more\/","title":{"rendered":"4 Realisten | De serene blik in Museum MORE"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/inzakenhome.wordpress.com\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/dick-ket-serene.jpg?w=539\" alt=\"\" class=\"wp-image-26729\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Floris Verster | Jan Mankes | Dick Ket | Henk Helmantel<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>4 realisten, voortzetters van een grote Hollandse kunsttraditie. Floris Verster, Jan Mankes, Dick Ket en Henk Helmantel creeren alle vier een eigen atmosferische werkelijkheid. Een wereld van serene roerloosheid en verstilling.&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Opeenvolgend hebben Verster, Mankes, Ket en Helmantel elkaar be\u00efnvloed. Maar in de kern zijn het eenlingen met een geheel eigen signatuur, niet te harnassen in een stroming. Traditie en eigenheid. Is er sprake van een krachtmeting? Met het verleden en met elkaar. Deze vier realisten dirigeren onze blik \u2013 hoe dan ook \u2013 naar een bijna mysterieuze wereld waarin zij het gewone, het alledaagse, uittillen boven de werkelijkheid. Met ruim 120 stillevens, landschappen en portretten omspant de tentoonstelling <em>De serene blik<\/em> meer dan een eeuw realisme van topniveau.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Soberheid<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Met deze grote tentoonstelling brengt <em>Museum MORE<\/em> een unieke hoeveelheid werken van hoge kwaliteit bijeen, met dank aan vele musea en (particuliere) bruikleengevers. Floris Verster (1861-1927), Jan Mankes (1889-1920), Dick Ket (1902-1940) en Henk Helmantel (1945) worden vaak in een adem genoemd, maar zijn nooit eerder gezamenlijk te zien geweest. Op welke manier zetten zij onze vaderlandse genre-tradities voort? Waarin verschillen ze duidelijk van hun voorgangers, en van elkaar? Wat is hun geheim?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Voortbouwend op eeuwenoude tradities, is toch vaak in een oogopslag te zien dat deze kunstenaars geen fantasieloze navolgers zijn. Hun wortels liggen ontegenzeggelijk in de 20<sup>e<\/sup> eeuw, al kiezen ze voor schijnbaar tijdloze genres, zoals stillevens, landschappen en portretten. Hun techniek en bedoeling zijn anders dan die van hun 17<sup>e<\/sup> -eeuwse voorgangers. Overdreven gezegd, waar de \u2018glamourboys\u2019 van de Gouden Eeuw hun stillevens laten \u2018shinen\u2019, kiezen hun 20<sup>e<\/sup> -eeuwse collega\u2019s voor soberheid. Om in muziektermen te spreken: het zijn bravoure-rappers versus ingetogen singers-songwriters. Het effect op de kijker is navenant. Verster, Mankes, Ket en Helmantel pronken niet, maar tonen \u2018nederige\u2019 dingen met \u2018stilgehouden hartstocht\u2019.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Mysterie<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Er is nog iets meer aan de hand. Iets dat nauwelijks onder woorden te brengen valt. In zekere zin cre<em>\u00eb<\/em>ren ze alle vier een mysterie. Hun werken lijken haast altaarstukken in een kerk zonder religie. De afbeelding van een ding, een landschap of een mens krijgt een subtiel geladen ziel en geest mee. En een suggestie van verstilling. Verster, Mankes en Ket zijn geliefd bij een breed publiek vanwege die tastbare, sfeergevoelige weergave van de wereld om hen heen. Tegelijkertijd zijn ze eenlingen met een geheel eigen signatuur, niet te harnassen in een stijl of stroming. &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Henk Helmantel, de vierde kunstenaar, is een hedendaagse bewonderaar en verzamelaar van deze drie klinkende namen en ook verwant aan hen. Onlangs vierde Helmantel zijn 50-jarige kunstenaarschap, een mijlpaal die mede markeert hoe naoorlogse kunstcritici nog steeds worstelen met de status van figuratieve kunst. Met het idee van \u2019traditioneel realisme\u2019. Helmantels werk heeft altijd tegenstrijdige reacties uitgelokt. Hij wordt bewonderd, genegeerd of verguisd. Vandaar dat de aanwezigheid van helmantels werken de tentoonstelling extra spannend maakt. Het is zeker ook een krachtmeting. Hoe goed en realistisch zijn Verster, Mankes, Ket en Helmantel nu eigenlijk in hun beste werk? En hoe houden ze het uit in elkaars gezelschap? Daarbij is het uiteraard voor liefhebbers van hun oeuvre een gedroomde tentoonstelling. Deze vier realisten dirigeren onze blik \u2013 hoe dan ook \u2013 naar een bijna mysterieuze wereld waarin zij het gewone, het alledaagse, uittillen boven de werkelijkheid.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Verster<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Floris Verster (1861-1927) mag beschouwd worden als de eerste die het moderne stillevens in de Nederlandse kunst introduceerde. Verster vierde aanvankelijk avant-garde successen met kolossale, flamboyante bloemstukken en hing als jonge schilder in Brussel tussen toonaangevende kunstenaars als Georges Seurat en Paul Gauguin. Ook toen hij later \u2013 tot ieders verbazing \u2013 tegen de stroom in geconcentreerde, nauwkeurige stillevens ging maken, kon hij blijven rekenen op waardering. Onder anderen kunstmecenas Helene Kr\u00f6ller-M\u00fcller was een groot bewonderaar van Verster. \u201cBedwongen drift is ook een drift\u201d, zo vatte de dichter Albert Verweij, hartsvriend van Verster, de ogenschijnlijke tegenstelling in diens oeuvre samen.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Mankes<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jan Mankes (1889-1920), door kunstenaar\/schrijver Richard Roland Holst gedoopt tot \u2018Hollands meest verstilde schilder\u2019. Eigenlijk zijn alle schilderijen van Mankes stillevens, ook (zelf)portretten en dierstukken. Ge<em>\u00ef<\/em>nspireerd door Holbein, Vermeer maar ook Verster maakte Mankes ingetogen, bescheiden werken die nog altijd intrigeren. De roerloze, haast doorschijnende afbeeldingen roepen een dromerige atmosfeer op. Ondanks zijn vroege dood is de reputatie van Mankes als een van de belangrijkste Nederlandse kunstenaars van de 20<sup>e<\/sup> eeuw allen maar gegroeid.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Ket<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dick Ket (1902-1940) \u201cIk heb de pest aan die stillevens, aan die portretstudies, die een verzamelde bende \u2018mooie\u2019 dingen zijn\u201d, aldus Ket. Die uiterst eigenzinnige houding is goed terug te zien in zijn eigen stillevens en (zelf)portretten. Ket vond zijn begaafde 17<sup>e<\/sup> -eeuwse voorgangers knappe vaklieden, maar \u201coervervelend\u201d. Tegelijkertijd ging hij toch een krachtmeting met ze aan. In zijn beroemde neorealistische werken kiest hij voor een bevreemdend perspectief, van schuin bovenaf. In combinatie met kubistische vlakverdelingen is een werk van Ket meteen te herkennen als een typische Ket.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Helmantel<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Henk Helmantel (1945), schilder van vooral stillevens en sobere kerkinterieurs, die verwantschap vertonen met Saenredam-klassiekers. Compositie en lichtval spelen een grote rol in zijn werk. Idealisering, vervolmaking, en misschien ook devotie, zijn naast technische beheersing doel van helmantel als kunstenaar. Zijn voorstellingen verlokken en verleiden niet, maar worden gekenmerkt door een \u2018architectonische\u2019 ordening. \u201cIk wijs mensen op de schoonheid van eenvoudige dingen.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bij de tentoonstelling geeft WBooks een speciale publicatie uit. Auteurs zijn Jeroen Stumpel, Frank van de Schoor, Jan Jaap Heij, Ype Koopmans en Marieke Jooren.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Afbeelding: Dick Ket, zelfportret met baret, 1933, Museum Arnhem<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Verschenen 2018. &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<div class=\"embed-youtube\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"4 REALISTEN | De serene blik\" width=\"616\" height=\"347\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/WxOBch372XU?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/div>\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><a href=\"https:\/\/www.museummore.nl\/\">https:\/\/www.museummore.nl\/<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Floris Verster | Jan Mankes | Dick Ket | Henk Helmantel 4 realisten, voortzetters van een grote Hollandse kunsttraditie. Floris Verster, Jan Mankes, Dick Ket en Henk Helmantel creeren alle [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_price":"","_stock":"","_tribe_ticket_header":"","_tribe_default_ticket_provider":"","_tribe_ticket_capacity":"0","_ticket_start_date":"","_ticket_end_date":"","_tribe_ticket_show_description":"","_tribe_ticket_show_not_going":false,"_tribe_ticket_use_global_stock":"","_tribe_ticket_global_stock_level":"","_global_stock_mode":"","_global_stock_cap":"","_tribe_rsvp_for_event":"","_tribe_ticket_going_count":"","_tribe_ticket_not_going_count":"","_tribe_tickets_list":"[]","_tribe_ticket_has_attendee_info_fields":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[3979,4800,4805,6065],"class_list":["post-28103","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-nederland","tag-kunst","tag-musea","tag-museum","tag-schilderkunst"],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28103","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=28103"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28103\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=28103"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=28103"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/inzaken.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=28103"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}